Đấu thầu tại Tổng cục Dự trữ Nhà nước: Hạn chế nhà thầu tham gia?

(BĐT) - Mặc dù Tổng cục Dự trữ Nhà nước (TCDT) đã tiến hành chỉnh sửa hồ sơ mời thầu (HSMT) và lùi thời điểm đóng thầu 1 tuần đến ngày 26/11/2018, song theo ý kiến của một nhà thầu trong cuộc, HSMT vẫn đưa ra những điều kiện hạn chế sự tham gia của nhà thầu, tạo lợi thế cho 1 hoặc một số nhà thầu.
Nội dung chính của Gói thầu Mua sắm tài sản phục vụ công tác bảo quản lương thực dự trữ quốc gia là cung cấp 58 máy đo nồng độ khí N2; 34 xiên đo nhiệt độ, độ ẩm... Ảnh: Mai Quân
Nội dung chính của Gói thầu Mua sắm tài sản phục vụ công tác bảo quản lương thực dự trữ quốc gia là cung cấp 58 máy đo nồng độ khí N2; 34 xiên đo nhiệt độ, độ ẩm... Ảnh: Mai Quân

Sau chỉnh sửa HSMT, nhà thầu vẫn kiến nghị

Gói thầu Mua sắm tài sản phục vụ công tác bảo quản lương thực dự trữ quốc gia (DTQG) sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước, áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi trong nước, phương thức 1 giai đoạn 2 túi hồ sơ. Nội dung chính của Gói thầu là mua 36 chiếc máy đo nhanh thủy phần, 58 chiếc máy đo nồng độ khí N2, 43 chiếc máy dán màng, 34 chiếc xiên đo nhiệt độ, độ ẩm, 11 chiếc máy nén khí. Thời gian phát hành HSMT từ 9h ngày 8/11/2018 đến 9h ngày 19/11/2018. Sau đó, TCDT (Bên mời thầu) đã tiến hành gia hạn thời điểm đóng thầu đến 9h ngày 26/11/2018.

Sáng ngày 30/11/2018, trao đổi với phóng viên Báo Đấu thầu, ông Trần Quốc Thao - Phó Vụ trưởng Vụ Tài vụ - Quản trị thuộc TCDT, Tổ trưởng Tổ chuyên gia đấu thầu cho biết, lý do TCDT gia hạn thời gian phát hành HSMT thêm 1 tuần là do ngày 16/11/2018, đơn vị này đã tiến hành chỉnh sửa HSMT theo nội dung kiến nghị của một số nhà thầu trước đó.

Ngày 22/11/2018, Công ty CP Ứng dụng công nghệ Thăng Long có đơn tiếp tục đề nghị TCDT sửa HSMT. Nhà thầu bày tỏ sự không bằng lòng với nội dung làm rõ, sửa đổi HSMT mua sắm tập trung tài sản cố định chuyên dùng năm 2018 tại TCDT được nêu tại Công văn số 1660/TCDT-TVQT ngày 16/11/2018. Theo đó, TCDT yêu cầu “tài liệu cần nộp” tại Khoản 4, Mục 2 Chương III HSMT các gói thầu 01, 02, 03 gồm: Bản sao được chứng thực đối với hợp đồng, biên bản thanh lý hợp đồng; sao y bản chính của nhà thầu đối với hóa đơn giá trị gia tăng, chứng từ chứng minh nhà thầu đã nhận tiền thanh toán hợp đồng từ bên mua. Trong trường hợp là hàng hóa nhập khẩu, nhà thầu phải cung cấp tờ khai hải quan hàng hóa nhập khẩu, tờ khai này có thể là bản chính hoặc bản sao hoặc bản giấy được in ra từ bản điện tử. Trong tờ khai hải quan hàng hóa nhập khẩu phải có các nội dung: Mô tả hàng hóa hoặc thể hiện tên gọi tương ứng với tên hàng hóa trong hợp đồng tương tự mà HSMT yêu cầu.

Ông Trần Quốc Thao cũng cho biết, 10h ngày 26/11/2018, TCDT đã tiến hành mở hồ sơ đề xuất kỹ thuật gói thầu nêu trên với sự tham gia của 10 nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu (HSDT), trong đó có cả Công ty CP Ứng dụng công nghệ Thăng Long. Tuy nhiên, tại Lễ mở thầu, khi được hỏi về việc nhà thầu có bất cứ thắc mắc nào trong quá trình tổ chức lựa chọn nhà thầu thì đại diện của tất cả các nhà thầu có mặt đều không có ý kiến gì. 

Kiến nghị của nhà thầu có cơ sở?

Theo ý kiến của Nhà thầu kiến nghị, dựa vào nội dung Luật Thương mại năm 2005, các bên tham gia ký kết hợp đồng thương mại không bắt buộc phải có CO (giấy chứng nhận xuất xứ), CQ (giấy chứng nhận chất lượng), tờ khai hải quan đối với hàng hóa nhập khẩu, các bên tự thỏa thuận chứng từ kèm theo trong hợp đồng, nên việc HSMT gói thầu này yêu cầu phải cấp tờ khai hải quan bản chính, bản sao hoặc in ra kèm hợp đồng tương tự trong HSDT là điều hoàn toàn vô lý. Đây là điều kiện đưa ra nhằm hạn chế sự tham gia của nhà thầu hoặc tạo lợi thế cho 1 hoặc một số nhà thầu, gây ra sự cạnh tranh không bình đẳng.

Bên cạnh đó, nếu hợp đồng của nhà thầu ký kết không phải với bên nhà nhập khẩu trực tiếp mà ký qua các kênh thương mại khác và trong nội dung hợp đồng không yêu cầu cung cấp tài liệu tờ khai hải quan với hàng nhập khẩu thì nhà thầu không thể cung cấp tờ khai hải quan kèm hợp đồng thương mại. Tờ khai hải quan bao gồm hàng hóa nhập khẩu và giá trị thực tế của hàng hóa nhập khẩu, vậy bất kỳ bên bán nào cũng không cấp tờ khai hải quan chứa thông tin giá trị hàng cho bên mua nếu hợp đồng đã ký không yêu cầu cấp. Thêm nữa, tờ khai hải quan có giá trị hàng là bí mật giá của bên bán nên không thể cấp. Từ đó, Nhà thầu kiến nghị cho rằng, việc HSMT gói thầu nêu trên đưa ra yêu cầu trên là hạn chế sự tham gia của nhà thầu.

Về phía TCDT, ông Trần Quốc Thao cho biết, nội dung kiến nghị nêu trên của Nhà thầu đề ngày 22/11/2018 nhưng đến thứ Sáu, ngày 23/11/2018 TCDT mới nhận được, trong khi đó sáng thứ Hai ngày 26/11/2018, TCDT đã tiến hành đóng/mở Gói thầu. Hơn nữa, theo quy định của pháp luật về đấu thầu, đối với đấu thầu trong nước, trường hợp nhà thầu cần làm rõ HSMT thì  phải gửi văn bản đề nghị đến bên mời thầu tối thiểu 3 ngày làm việc trước thời điểm đóng thầu. Do Nhà thầu gửi văn bản kiến nghị làm rõ HSMT không đảm bảo thời gian theo quy định nên những nội dung kiến nghị của Nhà thầu nằm ngoài phạm vi trả lời của Bên mời thầu.

Tuấn Dũng