Cải cách pháp luật về mua sắm công trong khuôn khổ EU: Mua sắm điện tử trong pháp luật của EU về mua sắm công (Kỳ 2)

Mua sắm điện tử là một hình thức mua sắm công được quy định trong Chỉ thị 2014/24/EU và 2014/25/EU. Khi tiến hành mua sắm công theo hình thức mua sắm điện tử, các thông báo về kế hoạch mua sắm, công bố hồ sơ mời thầu,
Cải cách pháp luật về mua sắm công trong khuôn khổ EU: Mua sắm điện tử trong pháp luật  của EU về mua sắm công (Kỳ 2)

Mua sắm điện tử là một hình thức mua sắm công được quy định trong Chỉ thị 2014/24/EU và 2014/25/EU. Khi tiến hành mua sắm công theo hình thức mua sắm điện tử, các thông báo về kế hoạch mua sắm, công bố hồ sơ mời thầu, nộp hồ sơ dự thầu… đều phải được thực hiện thông qua mạng Internet, với lộ trình từng bước như sau:

- Đến tháng 3/2016: Các cơ quan công quyền bắt buộc phải thông báo kế hoạch mua sắm, tài liệu đấu thầu trên mạng Internet;

- Đến tháng 3/2017: Cơ quan công quyền ở cấp trung ương hoặc đại diện của họ phải nhận hồ sơ dự thầu qua mạng Internet;

- Đến tháng 3/2018: Tất cả các cơ quan có thẩm quyền ký hợp đồng mua sắm công đều phải nhận hồ sơ dự thầu qua mạng Internet.

 

Các Chỉ thị mới cũng quy định, các công cụ hay thiết bị sử dụng trong mua sắm điện tử phải có sẵn, đảm bảo tính tương thích và không được tạo ra sự phân biệt đối xử với các doanh nghiệp. Điều này có nghĩa là cơ quan công quyền không được phép hạn chế khả năng tham gia đấu thầu của bất cứ doanh nghiệp nào. Ví dụ, cơ quan công quyền không thể bắt buộc các doanh nghiệp phải mua phần mềm nào đó (thường không có sẵn) để có thể nộp hồ sơ dự thầu.

 

Khi tiến hành mua sắm điện tử, chữ ký điện tử cũng là vấn đề đáng quan tâm, bởi nó có ý nghĩa xác thực hồ sơ dự thầu được nộp qua mạng Internet là của một doanh nghiệp cụ thể. Trong nhiều trường hợp, chữ ký điện tử cũng được sử dụng để bảo vệ nội dung hồ sơ (bằng cách mã hóa). Song, đây là vấn đề luật EU về mua sắm công còn để ngỏ, cho phép quốc gia thành viên tùy ý quyết định có sử dụng chữ ký điện tử hay không. Tuy nhiên, để hỗ trợ các cơ quan công quyền trong việc chứng thực chữ ký điện tử được phát hành tại nước thành viên khác, các Chỉ thị mới của EU quy định việc công nhận lẫn nhau về chữ ký điện tử được công bố trong một danh mục bảo mật (Trusted List) của EU. Mỗi quốc gia thành viên sẽ đưa ra danh sách riêng về chữ ký điện tử để đưa vào danh mục chung này. 

 

Ngoài ra, EU còn thiết lập một hệ thống thông tin điện tử tên là E-Certis, cung cấp thông tin miễn phí cho các doanh nghiệp và tất cả các cơ quan có thẩm quyền ký hợp đồng mua sắm công về: (i) Các văn bản cần thiết khi tham gia đấu thầu mua sắm công ở quốc gia khác; (ii) Các loại giấy chứng nhận được yêu cầu nhiều nhất trong thủ tục đấu thầu trên toàn EU, các loại giấy chứng nhận tương đương được quốc gia khác chấp nhận. Các thông tin này là hoàn toàn chính xác và liên tục được cập nhật. Trang thông tin này sẽ giúp các doanh nghiệp nước ngoài giảm bớt sự phiền hà về thủ tục đấu thầu, không bị đòi hỏi quá nhiều loại giấy chứng nhận ở nước sở tại.

ThS. Tào Thị Huệ

Bộ môn Pháp luật thương mại hàng hóa 

và dịch vụ quốc tế

Trường Đại học Luật Hà Nội

ngocthanh